ಕುವೆಂಪು – ಕನ್ನಡದ ಜ್ಞಾನದ ಜ್ಯೋತಿ
ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು: ಕುವೆಂಪು ಎಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತರಾದ ಕವಿ ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು ಕುವೆಂಪು, ಕುಪ್ಪಳಿ ವೆಂಕಟಪ್ಪ ಪುಟ್ಟಪ್ಪ (ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೯, ೧೯೦೪ - ನವೆಂಬರ್ ೧೧, ೧೯೯೪), ಕನ್ನಡದ ಅಗ್ರಮಾನ್ಯ ಕವಿ, ಕಾದಂಬರಿಕಾರ, ನಾಟಕಕಾರ, ವಿಮರ್ಶಕ ಮತ್ತು ಚಿಂತಕರಾಗಿದ್ದರು. ಇಪ್ಪತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನ ಕಂಡ ದೈತ್ಯ ಪ್ರತಿಭೆ. ವರಕವಿ ಬೇಂದ್ರೆಯವರಿಂದ 'ಯುಗದ ಕವಿ ಜಗದ ಕವಿ' ಎನಿಸಿಕೊಂಡವರು. ವಿಶ್ವಮಾನವ ಸಂದೇಶ ನೀಡಿದವರು.ಅವರ ಹೆಸರಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇವೆಗಳಿಂದ ಅವರು “ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ” ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು.
ಜನನ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ
ಕುವೆಂಪು ಜನಿಸಿದರು ೨೯ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೦೪ರಂದು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹೊಸದಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ. ಅವರ ತಂದೆ ವೆಂಕಟಪ್ಪ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಲಕ್ಷ್ಮಮ್ಮ. ಕುವೆಂಪು ಮೂಲತಃ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕುಪ್ಪಳ್ಳ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ಬಂದು ಹಿಂದುಳಿದ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರೂ, ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಅವರು ಬರುತ್ತಿದ್ದರು. “ಕುವೆಂಪು” ಎಂಬ ಹೆಸರು ಅವರ ಹುಟ್ಟೂರಾದ "ಕುಪ್ಪಳ್ಳ" ಮತ್ತು ಅವರ ಹೆಸರಾದ "ವೆಂಕಟಪ್ಪ" ಇವೆರಡರ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ರೂಪಿತವಾಗಿದೆ.
ಬಾಲ್ಯ
ಕುವೆಂಪು ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯ ತವರೂರಾದ ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೊಪ್ಪ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಿರೇಕೊಡಿಗೆ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೯, ೧೯೦೪ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.[೨] ತಂದೆ
ವೆಂಕಟಪ್ಪ; ತಾಯಿ ಸೀತಮ್ಮ. ಅವರ ಬಾಲ್ಯ ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಊರಾದ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕುಪ್ಪಳಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆಯಿತು.
ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ಕುವೆಂಪು ಅವರು ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜ ಕಾಲೇಜಿನ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರೂ, ಪ್ರಾಂಶುಪಾಲರೂ ಆಗಿದ್ದರು.
ನಂತರ ಉಪಕುಲಪತಿಗಳಾದರು[೪]. ತಮ್ಮ ಕಲ್ಪನೆಯ ಕೂಸಾದ ಮಾನಸ ಗಂಗೋತ್ರಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಸಿದರು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಾಂಗ, ಸಂಶೋಧನಾಂಗ ಹಾಗೂ ಪ್ರಸಾರಾಂಗ ಎಂಬುದಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿದರು.
ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬರೆಸಿ ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ಯಮದ ತರಗತಿಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು.
ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ:
ಕುವೆಂಪು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಅವರು ಮೈಸೂರಿಗೆ ಬಂದು ವಿದ್ಯಾರಣ್ಯ ಹೈ ಸ್ಕೂಲ್ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿಸಿದರು. ನಂತರ ಮೈಸೂರಿನ ಮಹಾರಾಜ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಅವರು ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿತ್ತು. ಮಹಾರಾಜ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ನೌಕರಿಯನ್ನೂ ಪಡೆಯಿದರು ಮತ್ತು ಆ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಸಾಹಿತ್ಯಬೋಧನೆಯ ಸೇವೆ ಆರಂಭಿಸಿದರು.
ಅವರು ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ನಂತರ ಕನ್ನಡ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ಅವರು ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಉಪಕುಲಪತಿಯಾದ ಮೊದಲ ಕನ್ನಡಿಗರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಗಂಭೀರತೆ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮಟ್ಟ ಮತ್ತಿತರ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಡೆದವು.
ವೈವಾಹಿಕ ಜೀವನ
'ಉದಯರವಿ', ಒಂಟಿಕೊಪ್ಪಲ್, ಮೈಸೂರು
ಕುವೆಂಪು ಅವರು ಹೇಮಾವತಿ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿ, ಕೋಕಿಲೋದಯ ಚೈತ್ರ, ಇಂದುಕಲಾ ಹಾಗೂ ತಾರಿಣಿ ಅವರ ಮಕ್ಕಳು.
ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿ ಅವರು ಕನ್ನಡದ ಅಗ್ರಮಾನ್ಯ ಸಾಹಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಕೋಕಿಲೋದಯ ಚೈತ್ರ ಅವರು ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ.
ಚಿದಾನಂದಗೌಡ ಅವರು ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಅಳಿಯ.
ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಶೈಲಿ:
ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಬಹುಮುಖಿ. ಅವರು ಕಾವ್ಯ, ನಾಟಕ, ಪ್ರಬಂಧ, ಲಲಿತ ಲೇಖನ, ಕಥೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಪದ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ನವೋದಯ ಯುಗದ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವತಾವಾದ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಜ್ಞಾನ, ಪುರಾಣ, ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಸೇವೆ ಮೊದಲಾದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದರು.
ಅವರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಎಂಬ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಪ್ರಮುಖ. ಇದು ವೈದಿಕ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ ನವೀನ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಅರ್ಥ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಕುವೆಂಪು ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಪೂರ್ವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ತೆರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕೃತಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆತಿದ್ದು, ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ದೊರೆತ ಮೊದಲ ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪುರಸ್ಕೃತ ಕೃತಿ ಇದಾಗಿತ್ತು.
ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳು:
- ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ (ಮಹಾಕಾವ್ಯ)
- ಮಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುಮಗಳು (ಕಾದಂಬರಿ)
- ಕನೂರ ಸುಬ್ಬಮ್ಮ ಹೆಗ್ಗಡೆ (ಕಾದಂಬರಿ)
- ಸುದ್ದಿ ಮಾಡೋನು ಆಳವನು (ನಾಟಕ)
- ಅರವಿಂದಗಳ ಹೂವಿನಲಿ (ಕವನ ಸಂಕಲನ)
ಕೃತಿಗಳು
ಮಹಾಕಾವ್ಯ
1. ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ (1949)
ಖಂಡಕಾವ್ಯಗಳು
1. ಚಿತ್ರಾಂಗದಾ (1936)
ಕವನ ಸಂಕಲನಗಳು
1. ಕೊಳಲು (1930)
2. ಪಾಂಚಜನ್ಯ (1933)
3. ನವಿಲು (1934)
4. ಕಲಾಸುಂದರಿ (1934)
5. ಕಥನ ಕವನಗಳು (1937)
6. ಕೋಗಿಲೆ ಮತ್ತು ಸೋವಿಯಟ್ ರಷ್ಯಾ (1944)
7. ಪ್ರೇಮ ಕಾಶ್ಮೀರ (1946)
8. ಅಗ್ನಿಹಂಸ (1946)
9. ಕೃತ್ತಿಕೆ (1946)
10. ಪಕ್ಷಿಕಾಶಿ (1946)
11. ಕಿಂಕಿಣಿ (ವಚನ ಸಂಕಲನ) (1946)
12. ಷೋಡಶಿ (1946)
13. ಚಂದ್ರಮಂಚಕೆ ಬಾ ಚಕೋರಿ (1957)
14. ಇಕ್ಷುಗಂಗೋತ್ರಿ (1957)
15. ಅನಿಕೇತನ (1963)
16. ಜೇನಾಗುವ (1964)
17. ಅನುತ್ತರಾ (1965)
18. ಮಂತ್ರಾಕ್ಷತೆ (1966)
19. ಕದರಡಕೆ (1967)
20. ಪ್ರೇತಕ್ಯೂ (1967)
21. ಕುಟೀಚಕ (1967)
22. ಹೊನ್ನ ಹೊತ್ತಾರೆ (1976)
23. ಕೊನೆಯ ತೆನೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಮಾನವ ಸಂದೇಶ (1981)
ಕಥಾ ಸಂಕಲನ
1. ಸಂನ್ಯಾಸಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಥೆಗಳು (1936)
2. ನನ್ನ ದೇವರು ಮತ್ತು ಇತರ ಕಥೆಗಳು (1940)
ಕಾದಂಬರಿಗಳು
1. ಕಾನೂರು ಹೆಗ್ಗಡತಿ (1936)
2. ಮಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುಮಗಳು (1967)
ನಾಟಕಗಳು
1. ಯಮನ ಸೋಲು (1928)
2. ಜಲಗಾರ (1928)
3. ಬಿರುಗಾಳಿ (1930)
4. ವಾಲ್ಮೀಕಿಯ ಭಾಗ್ಯ (1931)
5. ಮಹಾರಾತ್ರಿ (1931)
6. ಸ್ಶಶಾನ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಂ (1931)
7. ರಕ್ತಾಕ್ಷಿ (1933)
8. ಶೂದ್ರ ತಪಸ್ವಿ (1944)
9. ಬೆರಳ್ಗೆ ಕೊರಳ್ (1947)
10. ಬಲಿದಾನ (1948)
11. ಚಂದ್ರಹಾಸ (1963)
12. ಕಾನೀನ (1974)
ಪ್ರಬಂಧ
1. ಮಲೆನಾಡಿನ ಚಿತ್ರಗಳು (1933)
ವಿಮರ್ಶೆ
1. ಕಾವ್ಯವಿಹಾರ (1946)
2. ತಪೋನಂದನ (1950)
3. ವಿಭೂತಿಪೂಜೆ (1953)
4. ದ್ರೌಪದಿಯ ಶ್ರೀಮುಡಿ (1960)
5. ರಸೋ ವೈ ಸಃ (1963)
6. ಇತ್ಯಾದಿ (1970)
ಆತ್ಮಕಥೆ
1. ನೆನಪಿನ ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ: ಕುವೆಂಪು ಮದುವೆ ಪ್ರಸಂಗ
ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಗಳು
1. ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ
2. ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಪರಮಹಂಸ
ಅನುವಾದ
1. ಗುರುವಿನೊಡನೆ ದೇವರಡಿಗೆ (ಭಾಗ 1,
2) (1954)
2. ಕೊಲಂಬೋ ಇಂದ ಆಲ್ಮೋರಕೆ
ಭಾಷಣ-ಲೇಖನ
1. ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಚಾರ (1930)
2. ಆತ್ಮಶ್ರೀಗಾಗಿ ನಿರಂಕುಶಮತಿಗಳಾಗಿ (1944)
3. ಷಷ್ಠಿನಮನ (1964)
4. ಮನುಜಮತ-ವಿಶ್ವಪಥ (1971)
5. ವಿಚಾರ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ಆಹ್ವಾನ (1976)
ಶಿಶು ಸಾಹಿತ್ಯ
1. ಅಮಲನ ಕಥೆ (1924)
2. ಮೋಡಣ್ಣನ ತಮ್ಮ (ನಾಟಕ) (1926)
3. ಹಾಳೂರು (1926)
4. ಬೊಮ್ಮನಹಳ್ಳಿಯ ಕಿಂದರಿಜೋಗಿ (1928)
5. ನನ್ನ ಗೋಪಾಲ (ನಾಟಕ) (1930)
6. ನನ್ನ ಮನೆ (1946)
7. ಮೇಘಪುರ (1947)
8. ಮರಿವಿಜ್ಞಾನಿ (1947)
9. ನರಿಗಳಿಗೇಕೆ ಕೋಡಿಲ್ಲ (1977)
ಇತರೆ
1. ಜನಪ್ರಿಯ ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ
ಆಯ್ದ ಸಂಕಲನಗಳು
1. ಕನ್ನಡ ಡಿಂಡಿಮ (1968)
2. ಕಬ್ಬಿಗನ ಕೈಬುಟ್ಟಿ (1973)
3. ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಗೀತಾಂಜಲಿ (1972)
ನುಡಿನಮನ
ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಉಲ್ಲೇಖ
ಕುವೆಂಪು ಅವರು ಸಾಹಿತ್ಯ ಬೃಹನ್ಮೂರ್ತಿ; ಕಾವ್ಯಮೀಮಾಂಸೆಯ ಯಾವೂಂದು ಸರಳ ಸೂತ್ರವೂ ಅವರನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾರದು - ಏಕೆಂದರೆ, ಅವರ ಕೃತಿಗಳು ನಗ್ನ ಸತ್ಯವನೆಂತೊ ಅಂತೇ ಅತೀತ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆ, ಕಾವ್ಯಮೀಮಾಂಸೆ, ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಕತೆ ಕಾದಂಬರಿಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಪುಟ್ಟಪ್ಪನವರ ಕೊಡುಗೆ ಸ್ಮರಣೀಯವಾದುದು. ಅವರದು ವ್ಯಷ್ಠಿ ವಾಣಿಯಲ್ಲ; ಯುಗಧರ್ಮ, ಜನಾಂಗ ಧರ್ಮಗಳ ವಾಣಿ. ಅವರು ಬಹುಕಾಲ ತಮ್ಮ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮೂಲಕ ಚಿರಂಜೀವಿಯಾಗಿ ಇರುತ್ತಾರೆ.
ಬಿ.ಎಂ.ಶ್ರೀ.
ನೂರು ದೋಷಗಳಿದ್ದರೂ ಕಾವ್ಯವು ಕಾವ್ಯವೇ, ಒಂದು ತಪ್ಪಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಜೀವವಿಲ್ಲದ ಕಾವ್ಯ ಕಾವ್ಯವೇ ಅಲ್ಲ, ಪುಟ್ಟಪ್ಪನವರ ಉತ್ತಮ ಕವನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಜೀವವಿದೆ; ಇರುವುದರಿಂದಲೇ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೃತತ್ವದ ಸಾರವಿದೆ.
ದ.ರಾ.ಬೇಂದ್ರೆ
ಯುಗದ ಕವಿಗೆ
ಜಗದ ಕವಿಗೆ
ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನದಿಂದಲೇ ಕೈ
ಮುಗಿದ ಕವಿಗೆ – ಮಣಿಯದವರು ಯಾರು?
ರಾಮಕೃಷ್ಣ ವಚನೋದಿತ ಪ್ರತಿಭೆ ತೆರೆದ
ಕವನ ತತಿಗೆ ತಣಿಯದವರು ಆರು?
ಮಲೆನಾಡಿನ ಸೌಂದರ್ಯಕೆ ಕುಣಿದಾಡಿದ
ಕವಿಯ ಜತೆಗೆ ಕುಣಿಯದವರು ಆರು?
ಕನ್ನಡಿಸಲಿ ಶಿವ ಜೀವನ
ಮುನ್ನಡೆಸಲಿ ಯುವ-ಜನ-ಮನ
ಇದೆ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ನಮಗೆ
ತಮವೆಲ್ಲಿದೆ ರವಿಯಿದಿರಿಗೆ?
ಉತ್ತಮ ಕವಿ ನುಡಿ – ಚದುರಗೆ
ಚಾರುತ್ವದ ಕುಂದಣದಲಿ
ಚಾರಿತ್ರ್ಯದ ರತ್ನ
ಚಾತುರ್ಯದ ಮಂತಣದಲಿ
ಸತ್ಸಂಗದ ಯತ್ನ
ಇದೆ ತೃಪ್ತಿಯು ನಿಮಗೆ
ಪರಿವೀಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆಗಳು:
ಕುವೆಂಪು 'ವಿಶ್ವಮಾನವತೆಯ' ತತ್ವವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದರು. ಅವರು ಎಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಒಂದೇ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದರು. ಅವರ ಆಧುನಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೂಡಣತೆಯನ್ನು ದೂರಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಅವರು ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಜಾತಿಯ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ವಿಭಜನೆಗಳಿಗೆ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. ‘ಜಾತಿ ಬೇಟಿ ತೊಳಲಿಬಿಡು’ ಎಂಬ ನಾರೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಣಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ವು. ಅವರು ಸಹಜವಾಗಿ ಒಂದು ಪ್ರಜ್ಞಾವಂತ ಪ್ರಜ್ಞೆವಂತನೆಂದು ತಮ್ಮನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.
ಬಾಲ್ಯದ ಅನುಭವಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವಗಳು:
ಕುವೆಂಪು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲೇ ಬೆಳೆದ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಕಪ್ಪಾಡದ ಕಾಡುಗಳು, ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಟ್ಟಗಳು ಅವರ ಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಜೀವವನ್ನು ನೀಡಿದವು. ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಪವಿತ್ರತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವನ ಸಂಬಂಧ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಅವರ ಬರಹಗಳು ಎಷ್ಟೂ ವಿಸ್ತಾರವಾದರೂ ಸಹ ಸರಳ ಹಾಗೂ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.
ಪರಿವಾರ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ:
ಕುವೆಂಪು ಮಿತ್ರೇಶಾಮ್ಮ ಎಂಬುವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾದರು. ಅವರಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು – ಶ್ರೀಪತಿ ಮತ್ತು ಕಿರಣ್ ಕುಮಾರ್. ಕಿರಣ್ ಕುಮಾರ್, ಬಹುಮುಗಿ ಪ್ರತಿಭೆಯಿರುವ ಚಿತ್ರನಟ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತಿ. ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಕುಟುಂಬವೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಶ್ರೀಮಂತವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗನೂ ಸಹ ಅವರ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದನು.
ಮಾನ್ಯತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು:
- ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (೧೯೭): ಶ್ರೀ ರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಕೃತಿಗೆ.
- ಪದ್ಮಭೂಷಣ (೧೯೮೮): ಭಾರತೀಯ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಗೌರವ.
- ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ.
- ಅನುಭಾವ ಮಂಟಪ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು.
ಮರಣ:
ಕುವೆಂಪು ಅವರು ೧೧ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೯೪ ರಂದು ಮರಣಹೊಂದಿದರು. ಅವರ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಥಳ "ಕಾವಿಮನೆ" ಎಂದೇ ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕುಪ್ಪಳ್ಳದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ‘ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಸಮಾಧಿ’ ಎಂದು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಗುರುತಿಸಿತು.
ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಪರಂಪರೆ:
ಕುವೆಂಪು ಅವರು ಕನ್ನಡದ ಪರಂಪರೆಗೂ ಭದ್ರತೆ ನೀಡಿದವರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಅವರು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಗೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅವರು ಬೋಧಿಸಿದ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಪ್ರೀತಿಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ, ಮಾನವೀಯತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಗತಿಶೀಲತೆ ಇನ್ನೂ ಸಹ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿವೆ.
ಇಂದಿಗೂ ಶಾಲಾ ಮಕ್ಕಳ ಪಾಠಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಕವನಗಳು, ಪ್ರಬಂಧಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಅವರ “ಭಾರತ ಭಾರದರ್ಶಿ” ಎಂಬ ಪದ್ಯವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಗೀತವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಅವರು ಎಂತಹ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಚಿಂತನೆಗಳ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.

No comments:
Post a Comment